Εις μνήμην Pier Paolo Pasolini

Εις μνήμην Pier Paolo Pasolini Facebook Twitter
0

Ο Pier Paolo Pasolini μπήκε στη ζωή μου μια Μεγάλη Παρασκευή πολλά - πολλά χρόνια πίσω, όταν η TV πρόβαλλε τα Κατά Ματθαίον Πάθη του με πρόλογο του Γιάννη Μπακογιαννόπουλου.

Εις μνήμην Pier Paolo Pasolini Facebook Twitter

Σ' αυτή την ασπρόμαυρη και μάλλον μίζερη, συγκριτικά με τα χολιγουντιανά δεδομένα, παραγωγή, ο Ιησούς δεν ήταν ξανθός και γαλανομάτης, αλλά ένας μελαψός φοιτητής, που ένας θεός (κυριολεκτικά) ήξερε μόνο από που τον είχε ψαρέψει ο σκηνοθέτης.

Εις μνήμην Pier Paolo Pasolini Facebook Twitter

Η μουσική δεν ακουγόταν βαρύγδουπη, μελό και σαφώς εμπορική, αλλά απαρτιζόταν από λαϊκά ethnic τραγούδια και κομμάτια μεγάλων κλασικών συνθετών.

Από τότε άρχισε να μ' ενδιαφέρει ο Pasolini και το ολότελα δικό του ιδιότυπο είδος κινηματογράφου που έφτιαχνε.

Θυμάμαι το 1998 που υπηρετούσα στη Λήμνο και δε γύρισα από τη βραδινή έξοδο στο στρατόπεδο για να παραμείνω στο cafe του χωριού, αφού υπήρχε τηλεόραση κι ήθελα να δω το διαβόητο Σαλό ή 120 μέρες στα Σόδομα, πάλι από την Κινηματογραφική Λέσχη της ΕΡΤ.

Την επόμενη, με φώναξε ο διοικητής στο γραφείο του. Εντάξει, καλός άνθρωπος ήταν αυτός, ενδεχομένως να με...φοβόταν και λίγο με όλα τα χαρτιά που τού'χα πάει πακέτο από ψυχιάτρους. Περιέργως, δεν ήθελε να με προγκήξει για την αθώα κοπάνα μου, αλλά να συζητήσουμε το φιλμ. Πες μου τι σου άρεσε απ' αυτή την ταινία, μου είπε, το ξέρουμε ότι ο φασισμός είναι σκατά, είναι ανάγκη να το βλέπουμε και στο σινεμά; Και τότε άρχισα να του εξηγώ πως σωστό σινεμά είναι αυτό που ακριβώς θα μας κάνει να συνειδητοποιήσουμε ότι φασισμός = σκατά, ενώ λίγο αργότερα, όταν έμεινα μόνος μου, αναλογιζόμουν πως αν μη τι άλλο είναι το άκρον άωτον του σουρεαλισμού να βρίσκομαι σε στρατόπεδο στο βόρειο Αιγαίο και να συζητάω με τον διοικητή περί Pasolini.

Τα χρόνια πέρασαν κι ένα βράδυ τά'φερε πάλι έτσι η μοίρα και συμφάγαμε με φίλους ποιητές και κινηματογραφιστές στην ταράτσα του θεατρικού μεταφραστή Βαγγέλη Ηλιόπουλου, βοηθού του Pasolini στο θέατρο στην Ιταλία των late 60s. Εκεί άκουσα απίστευτες ιστορίες για τον σκηνοθέτη που λάτρευα τη φιλμογραφία του, αλλά και μία επίσης σουρεάλ ιστορία με τη Φλέρυ Νταντωνάκη:

Εις μνήμην Pier Paolo Pasolini Facebook Twitter

Το σπίτι του Βαγγέλη βρισκόταν στην ταράτσα μιας μεγάλης πολυκατοικίας στο κέντρο της Αθήνας, που ευτυχώς που υπήρχε ασανσέρ, αλλιώς θα το σκεφτόταν κανείς σοβαρά να ανέβει τόσες σκάλες. Ένα βράδυ - στα τέλη της δεκαετίας του 1980 θα ήταν - περίμεναν τη Φλέρυ να έρθει με την παρέα του. Έλα όμως που το ασανσέρ είχε χαλάσει! Ξαφνικά, η πόρτα της ταράτσας ανοίγει και εμφανίζεται ένας δίμετρος μαύρος, στου οποίου την πλάτη κρεμόταν η υπέρβαρη τότε ερμηνεύτρια του Μεγάλου Ερωτικού! Την άφησε στην παρέα, δε χαιρέτισε κανέναν και έφυγε. Βρε Παζολινάκι, τι μού'κανες απόψε; είπε η Φλέρυ χαριτωμένα του Βαγγέλη και μετά είδαν όλοι μαζί το Θεώρημα του Pasolini, πάλι από την Κινηματογραφική Λέσχη και πάλι με opening Μπακογιαννόπουλου, εφόσον για το σκοπό αυτό είχε οργανωθεί το σουαρέ.

Εις μνήμην Pier Paolo Pasolini Facebook Twitter

Το Θεώρημα, άλλο αριστούργημα! Μού'χε προξενήσει τρομερή εντύπωση που η απόλυτη ελευθερία στο μυαλό του Paslini συνδυαζόταν με την απελευθέρωση του σεξουαλικού ενστίκτου και την εξώθηση στην καλλιτεχνική δημιουργία. Πιο πολύ μάλιστα με εντυπωσίασε που η υπηρέτρια, η εκπρόσωπος της λαϊκής τάξης δηλαδή, επέστρεφε στο χωριό της και άρχισε να ίπταται πάνω από τους φτωχούς συγχωριανούς της, αγγίζοντας το όριο της αγιοσύνης!

Από τα χείλη του Νίκου Κούνδουρου ακόμη άκουσα πως όταν ο Πάπας του ελληνικού κινηματογράφου βρισκόταν στην Ιταλία και μοντάριζε το αντεργκράουντ Vortex του, στο διπλανό δωμάτιο του στούντιο ο Pasolini μοντάριζε τον δικό του Οιδίποδα. Ήταν μια εποχή δόξας του ευρωπαϊκού σινεμά, θυμόταν ο Κούνδουρος, λέγαμε καλημέρα με τον Fellini και τα μεσημέρια τρώγαμε στο εστιατόριο με τον Pasolini.

Εις μνήμην Pier Paolo Pasolini Facebook Twitter

Τον Pasolini αναφέρει πάντα σχεδόν στο γραπτό και προφορικό λόγο του και ο ποιητής Γιώργος Χρονάς. Μέχρι σήμερα τον κολλάει οπουδήποτε με τρόπο ομολογουμένως ποιητικό. Πριν λίγα χρόνια γυρίζαμε μια σειρά για το ελληνικό λαϊκό τραγούδι όπου, μεταξύ άλλων, θα μιλούσε και ο Χρονάς. Παρακολούθα, λέω του Μπαλαχούτη του δημοσιογράφου, που σίγουρα θα πει κάτι και για τον Pasolini! Όντως, δεν έπεσα έξω. Καθώς η μαρτυρία του αφορούσε στον Μάρκο Βαμβακάρη, ο Χρονάς άρχισε να λέει: Ο Βαμβακάρης γεννήθηκε στη Σύρο των Καθολικών, ήταν Καθολικός, όπως Καθολικοί ήταν και όλοι οι ταπεινοί ήρωες των ταινιών του Pasolini...

Καθολικός, λοιπόν, ο Pasolini, βραβευμένος μάλιστα από το Βατικανό, μολονότι μαρξιστής και άθεος. Ίσως γιατί ελκυόταν από τον, κατά Carl Drayer και Roberto Rosselini, θρησκευτικό ουμανισμό και μία συμπάθεια προς το πρόσωπο του Χριστού ως λαϊκός επαναστάτης και όχι ως το δογματικό σύστημα που προέκυψε απ' τον εκφυλισμό των διδαχών του. Ένας από τους καλλιτέχνες που ανάγκασαν την Τσινετσιτά να μεταθέσει το κύριο βάρος της σ' αυτούς ήταν και ο Pasolini, αφού αυτή μέχρι πρότινος παρήγαγε μασίστες και φάρσες τύπου Τσίτσο και Φράνκο. Σχεδόν ότι συνέβη και στην Ελλάδα με τον ΝΕΚ, αλλά περίπου με μία 20ετία καθυστέρηση.

Άγνωστο σε πολλούς, ο Pasolini μετάφρασε στα ιταλικά τους στίχους του Μάνου Χατζιδάκι από το τραγούδι Τα παιδιά κάτω στον κάμπο για το Sweetmovie του Βαλκάνιου Dusan Makaveyef, ταινία που όταν πρωτοβγήκε δημιούργησε παγκόσμια αίσθηση. Δε γνωρίζουμε αν συναντήθηκαν ποτέ ο Pasolini με τον Χατζιδάκι - ο Μάνος δούλεψε στη Ρώμη το 1975, τη χρονιά που δολοφονήθηκε ο Pier Paolo, τη μουσική ενός ασήμαντου πολιτικού θρίλερ, στα όρια του splatter, με τίτλο FacCIA di Spia. Παρουσιάζει όμως τρομερό ενδιαφέρον το εν λόγω ντοκουμέντο με την Ιταλίδα pop ερμηνεύτρια και ηθοποιό Daniela Davoli, κυρίως γιατί οι ελληνικοί στίχοι του Χατζιδάκι - και κατ' επέκταση οι ιταλικοί του Pasolini - φώτιζαν τα απωθημένα βιώματα του ανθρώπινου ασυνείδητου και απενοχοποιούσαν τον παρορμητισμό του σεξ, στοιχεία που αξιώθηκαν βαθιάς μελέτης από τον Ιταλό διανοητή του κινηματογράφου.

Στις 2 Νοεμβρίου του 1975 ο Pier Paolo Pasolini βρίσκεται δολοφονημένος σ' ένα απομακρυσμένο χώρο κοντά σε αεροδρόμιο, υπογράφοντας έτσι μία υποθήκη τραγική για το μέλλον του πολιτισμού.

Στις 9 Νοεμβρίου η Corriere de la Serra θα δημοσιεύσει ένα κείμενο του, γραμμένο από τις 15 Ιουνίου του ίδιου έτους, ημέρα βουλευτικών εκλογών στην Ιταλία. Στο κείμενο αυτό, σκληρή αυτοκριτική του έργου του και βαθιά εξομολόγηση,

Εις μνήμην Pier Paolo Pasolini Facebook Twitter

ο Pasolini δηλώνει την απογοήτευση του για τα λαϊκά αγόρια του προλεταριάτου που μεταβλήθηκαν σε κομπλεξικούς και ρατσιστές μικροαστούς β΄κατηγορίας, ενώ κατακεραυνώνει και τα κοινωνικά πράγματα της χώρας του, αλλά και σύσσωμου του ευρωπαϊκού πολιτισμού.

Εις μνήμην Pier Paolo Pasolini Facebook Twitter

Το κλείσιμο αυτού του post ας γίνει με τα λόγια του ιδίου του Αγίου Pier Paolo, από το κλείσιμο εκείνου του οριακού πολιτικού μανιφέστου:

 

Προσαρμόζομαι λοιπόν κι εγώ στην εξαθλίωση και αποδέχομαι τα απαράδεκτα. Ξεχνώ σιγά - σιγά πως ήταν πριν τα πράγματα και τ' αγαπημένα πρόσωπα του χτες αρχίζουν να κιτρινίζουν. Βλέπω εμπρός μου - σιγά σιγά, χωρίς εναλλαγές - το παρόν. Προσαρμόζω τη δουλειά μου ώστε να γίνει πιο ευανάγνωστη. Σαλό;

 

Εις μνήμην Pier Paolo Pasolini Facebook Twitter

0

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

«Μετά την πανδημία του κορωνοϊού, η ανισότητα θα αυξηθεί»

Σωτήρης Ντάλης / «Μετά την πανδημία του κορωνοϊού, η ανισότητα θα αυξηθεί»

Ο αναπληρωτής καθηγητής στο Τμήμα Μεσογειακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αιγαίου και επικεφαλής της Μονάδας Έρευνας για την Ευρωπαϊκή και Διεθνή Πολιτική σχολιάζει τον αντίκτυπο της πανδημίας και της εκλογής Μπάιντεν στην Ευρώπη.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
«Επί Τραμπ οι μειοψηφίες κατέστησαν πλειοψηφίες»

Σωτήριος Σέρμπος / «Επί Τραμπ οι μειοψηφίες κατέστησαν πλειοψηφίες»

Τι σηματοδοτεί η εποχή Μπάιντεν και τι αφήνει πίσω του ο απερχόμενος Πρόεδρος; Απαντά στη LiFO ο Σωτήριος Σέρμπος, αναπληρωτής καθηγητής Διεθνούς Πολιτικής στο Δημοκρίτειο Παν/μιο Θράκης και Ερευνητής στο ΕΛΙΑΜΕΠ.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Θεοκλής Ζαούτης: «Είναι αρκετά πιθανόν να έχουμε τρίτο κύμα πανδημίας»

Ελλάδα / Θεοκλής Ζαούτης: «Είναι αρκετά πιθανόν να έχουμε τρίτο κύμα πανδημίας»

Ο καθηγητής Παιδιατρικής και Επιδημιολογίας στο Πανεπιστήμιο της Πενσιλβάνια και μέλος της Επιτροπής των Λοιμωξιολόγων του υπουργείου Υγείας μιλά για τα τελευταία δεδομένα της πανδημίας.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ
Ο γυμνός βασιλιάς, το Καπιτώλιο και η επόμενη μέρα

Νικόλας Σεβαστάκης / Ο γυμνός βασιλιάς, το Καπιτώλιο και η επόμενη μέρα

Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν είναι ένας Γουίλι Σταρκ της εποχής μας. Υπάρχει κάτι σημαντικό που χωρίζει τη λαϊκιστική φαντασία των χρόνων του Μεσοπολέμου –όπως την αναπλάθει το μυθιστόρημα του Γουόρεν– από τα πλήθη που είδαμε να βγαίνουν από τα μεσαιωνικά σπήλαια των social media για να ορμήσουν προς το Καπιτώλιο.
ΝΙΚΟΛΑΣ ΣΕΒΑΣΤΑΚΗΣ
Ευάγγελος Μανωλόπουλος: «Να μάθουμε να ζούμε με τις μάσκες, γιατί θα αργήσουμε να τις βγάλουμε»

Ελλάδα / Ευάγγελος Μανωλόπουλος: «Να μάθουμε να ζούμε με τις μάσκες, γιατί θα αργήσουμε να τις βγάλουμε»

Ο καθηγητής Φαρμακολογίας, Φαρμακογονιδιωματικής και Ιατρικής Ακριβείας στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης και πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Φαρμακολογίας, Ευάγγελος Μανωλόπουλος, μιλά στη LiFO για τα εμβόλια και τις φαρμακευτικές αγωγές που εξετάζονται. Απαντά για το δεύτερο κύμα της πανδημίας, εξηγεί ποια είναι η αλήθεια για τις ΜΕΘ, πότε θα αποχωριστούμε τις μάσκες αλλά και πότε προβλέπεται η επάνοδος στην κανονικότητα.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΣ

σχόλια

Δεν υπάρχει δυνατότητα σχολιασμού

ΘΕΜΑΤΑ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΔΗΜΟΦΙΛΗ

THE GOOD LIFO ΔΗΜΟΦΙΛΗ